
Η διαχρονική πορεία του ελληνισμού
στην Αφρική - Μέρος 9
Οι φήμες που υπήρχαν έντονες στο δεύτερο μισό του 19ου αιώνα ότι υπάρχει άφθονο χρυσάφι στις όχθες των ποταμών της τότε Ροδεσίας, έσπρωξε αρκετά νωρίς πολλούς Έλληνες να φτάσουν στην περιοχή. Μάλιστα δε 30 Έλληνες, πολέμησαν στην εκστρατεία κατά του Ματαμπέλε, το 1860, αν και μόνο δύο ονόματα διασώθηκαν: του Δημήτρη Κουτσουβέλη και κάποιου Λουκά Χ. που υπήρξε άγνωστο το πλήρες επίθετό του. Μεταξύ των πρωτοπόρων της εποχής είναι και τα ονόματα των: Χρήστου ζαχαρία, Θεόδωρου Μπόλη ή Μπολή, Πέτρου Κόλη, Κωνσταντίνου Ιωάννου, Γιώργου Αλέξη και Π. Ζαφείρη.
Ο Κυπριακής καταγωγής ζωέμπορος Γιώργος Ορφανίδης, φαίνεται ότι ήταν ο πρώτος ομογενής μας που βρέθηκε στη Ροδεσία, τη σημερινή Ζιμπάμπουε, πριν ακόμη από το 1885, οπότε η περιοχή της Μποτσουάνας ανακηρύχθηκε βρετανικό προτεκτοράτο. Ο Κύπριος ζωέμπορος, κάλεσε στη συνέχεια τον ανεψιό του Γ. Κυριακού, για να καταφθάσουν σύντομα και 100 Κύπριοι συγγενείς και συγχωριανοί τους.
Περιπετειώδης, ήταν την ίδια περίοδο η εγκατάσταση του Νικόλαου Βλαχάκη από την Κωνσταντινούπολη, ο οποίος αποβιβάστηκε αρχικά στο λιμάνι Μπέρια της Μοζαμβίκης, για να φτάσει στη συνέχεια το 1884 πεζοπορώντας, στην περιοχή Τσιρούντου στον ποταμό Ζαμβέζη, που χωρίζει τη Ζάμπια από τη Ζιμπάμπουε. Ο Βλαχάκης, που αργότερα έφερε στη χώρα και τον αδελφό του Δημήτριο Βλαχάκη.
Έγιναν αρχικά κυνηγοί και ζωέμποροι, όμως αργότερα απέκτησαν μεγάλα αγροκτήματα στα οποία ζούσαν σαν ντόπιοι φύλαρχοι, περιστοιχιζόμενοι από ιθαγενείς γυναίκες και τουλάχιστον 25 παιδιά.
Το Νικόλαο Βλαχάκη κατασπάραξε το 1913 ένα λιοντάρι, ενώ σύμφωνα με ένα θρύλο της περιοχής, ο αδελφός του Δημήτριος κυνηγούσε επί μήνες το λιοντάρι, μέχρι που το βρήκε και το σκότωσε.
Στον επίσημο κατάλογο των πρώτων αποίκων της Ροδεσίας, συμπεριλαμβάνεται το όνομα του Π. Ζαφείρη, ο οποίος πήγε στη χώρα το 1890, ενώ την ίδια εποχή κατέφθασε και ο καταγόμενος από τον Όθο της Καρπάθου, Ι. Αντωνιάδης.
Οι Έλληνες στη Ροδεσία εργάστηκαν στην κατασκευή του σιδηροδρόμου, ενώ έπαιξαν βασικό ρόλο και στην παραγωγή καπνού και Έλληνας, ο Π. Διογενίδης από τη Σμύρνη, πήγε τον πρώτο σπόρο του καπνού στη χώρα, για να γίνει στη συνέχεια η καπνοπαραγωγή το σημαντικότερο εξαγόμενο προϊόν της Νότιας Ροδεσίας. Ο πρώτος παραγωγός τσιγάρων στη χώρα, ήταν ο Γ. Παπαδόπουλος από τη Λήμνο.
Η μαζική μετανάστευση Ελλήνων, σημειώνεται μετά το 1902, οπότε αρχίζει και η δημιουργία των κοινοτήτων τους. Η ελληνική κοινότητα Χαράρε, ιδρύθηκε το 1921 για να χτίσει τα κατοπινά χρόνια εκκλησία, κοινοτική αίθουσα, Μορφωτικό Κέντρο, σχολείο κ.α. Λειτουργούσαν επίσης ελληνικές κοινότητες στο Μουτάρε, στο Σελούκουε, στο Χάρτλεϋ και στο Μασβινέο, αναγκάστηκαν όμως να κλείσουν λόγω των καταστάσεων που γνώρισε η χώρα και της φυγής των ομογενών μας από εκεί.
Οι άποικοι από την Ελλάδα και την Κύπρο συνέχισαν να πηγαίνουν στη Ροδεσία, ιδιαίτερα μετά το τέλος του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Έτσι οι Έλληνες από 1.000 που ήταν το 1941, έφτασαν το 1956 τους 3.000 (από τους οποίους οι 2.500 στη Νότια Ροδεσία, ενώ υπήρχαν άλλοι 500 στη Βόρεια). Μόνο το 1957, πάνω από 200 νέοι άνδρες, έφτασαν από την Ελλάδα για να εργαστούν στο σιδηρόδρομο της Νότιας Ροδεσίας. Σύμφωνα με τα στοιχεία της εποχής, οι Έλληνες απασχολούνταν κατά 63% στο εμπόριο, ποσοστό 8,5% ήταν εργάτες σιδηροδρόμων, το 7,5% ήταν καπνοπαραγωγοί και το υπόλοιπο κτηνοτρόφοι, οικοδόμοι κλπ.
Η Ομοσπονδία Ελληνικών Κοινοτήτων Ροδεσίας άρχισε να λειτουργεί από το 1940, ενώ ελληνικές κοινότητες είχαν δημιουργηθεί με σχολεία και εκκλησίες στο Σόλζμπερι, Μπουλαουάγιο, Γκουέλο, Ουμτάλι και Σελούκουε.
Από 3.500 που ήταν ο αριθμός των ομογενών μας το 1996, σήμερα έχει μειωθεί στους 2.000, σημειώνοντας συνεχή πτωτική πορεία. Οι περισσότεροι Έλληνες ζουν στην πρωτεύουσα Χαράρε και στη δεύτερη σε πληθυσμό πόλη της χώρας Μπουλαβάγιο. Ενώ υπάρχουν ακόμη Έλληνες στις πόλεις Μουτάρε, Τσινόγι, Γκονέρου κ.α. Το 50% των Ελλήνων ασχολούνται με το εμπόριο, 25% με την παροχή υπηρεσιών, 20% είναι επαγγελματίες και το υπόλοιπο 5% υπάλληλοι και αυτοαπασχολούμενοι τεχνίτες.
ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΟ ΠΡΑΚΤΟΡΕΙΟ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

Twitter
Myspace
Digg
Yahoo
Googlize this
Facebook
Wikio